PM Kisan Yojana November 2025 Update: देशभरातील शेतकरी गेल्या काही आठवड्यांपासून प्रधानमंत्री किसान सन्मान निधी (PM Kisan) योजनेच्या पुढील हप्त्याची आतुरतेने वाट पाहत आहेत. दरवेळीप्रमाणे दिवाळीच्या वेळी हा हप्ता मिळेल, अशी अपेक्षा होती. पण यंदा परिस्थिती काहीशी वेगळी झाली आहे. अनेक अफवा आणि अपुष्ट बातम्यांमुळे शेतकऱ्यांमध्ये संभ्रम निर्माण झाला होता. शासनाकडून मात्र याबाबत अधिकृत घोषणा करण्यात आलेली नव्हती. अखेर आता स्पष्ट झालं आहे की, या हप्त्याच्या वितरणात थोडा उशीर होणार आहे.
या विलंबाचे मुख्य कारण म्हणजे बिहारमधील विधानसभा निवडणुका आणि त्या पार्श्वभूमीवर लागू झालेली आचारसंहिता. निवडणुकीच्या कालावधीत केंद्र शासनाकडून निधी वितरणास तात्पुरती स्थगिती देण्यात आली होती. त्यामुळे दिवाळीच्या मुहूर्तावर अपेक्षित असलेला पीएम किसान योजनेचा हप्ता पुढे ढकलावा लागला.
१५ नोव्हेंबरपासून पुन्हा सुरू होणार प्रक्रिया
अधिकृत माहितीनुसार, बिहार निवडणुकीचा शेवटचा टप्पा १४ नोव्हेंबरला पूर्ण होत आहे. त्यानंतर लगेचच १५ नोव्हेंबर २०२५ पासून हप्त्याच्या वितरणाची प्रक्रिया पुन्हा सुरू होणार आहे. केंद्र सरकारने सर्व राज्य सरकारांना याबाबत निर्देश जारी केले आहेत. यानुसार, प्रत्येक राज्याला प्रथम पात्र आणि अपात्र लाभार्थ्यांची यादी तपासून अद्ययावत करावी लागेल. या प्रक्रियेत, ज्या कुटुंबात एकापेक्षा जास्त लाभार्थी आहेत किंवा जे अपात्र ठरले आहेत, त्यांना यादीतून वगळले जाईल. फक्त पात्र शेतकऱ्यांची सुधारित यादी ‘रिक्वेस्ट फॉर फंड ट्रान्सफर’ (RFT) साठी साईन करून केंद्र शासनाकडे पाठवली जाईल.
RFT नंतर काय?
RFT प्रक्रिया पूर्ण झाल्यानंतर साधारणपणे तीन ते पाच दिवसांच्या आत ‘फंड ट्रान्सफर ऑर्डर’ (FTO) तयार केला जातो. या टप्प्यावर निधीची तरतूद केंद्र शासनाकडून केली जाते आणि त्यानंतरच शेतकऱ्यांच्या बँक खात्यांमध्ये हप्ता जमा केला जातो. या संपूर्ण प्रक्रियेचा उद्देश म्हणजे निधी योग्य आणि पात्र लाभार्थ्यांपर्यंतच पोहोचावा. त्यामुळे प्रत्येक टप्प्यावर शासकीय पडताळणी आणि प्रमाणिकरण आवश्यक असते.
पुढील हप्ता केव्हा मिळणार?
या सर्व प्रक्रियांचा विचार करता, जरी १५ नोव्हेंबरपासून RFT ची प्रक्रिया सुरू झाली, तरी हप्ता प्रत्यक्षात २५ नोव्हेंबर २०२५ नंतरच शेतकऱ्यांच्या खात्यांवर जमा होण्याची शक्यता आहे. म्हणजेच, निवडणुकीनंतर साधारण ८ ते १० दिवसांनी निधी वितरणाचा टप्पा सुरू होऊ शकतो. याच काळात राज्यस्तरावर FTO जनरेट करण्याचे काम सुरू राहील आणि केंद्र शासनाकडून निधी हस्तांतरणासाठी मंजुरी दिली जाईल. एकदा ही प्रक्रिया पूर्ण झाली की, हप्त्याची रक्कम थेट शेतकऱ्यांच्या खात्यात जमा केली जाईल.
सध्या शेतकऱ्यांनी कोणत्याही अफवांवर विश्वास ठेवू नये. केंद्र शासनाकडून अधिकृत घोषणा झाल्यानंतरच निधी वितरण सुरू होईल. त्यामुळे, शेतकऱ्यांनी आपल्या PM Kisan खात्याची स्थिती पोर्टलवर तपासणे, आणि RFT Signed आणि FTO Generated या स्टेटसकडे लक्ष ठेवणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे.
